Gramatyka niemiecka · A1
Tryb rozkazujący: du, ihr, Sie
Imperativ: du, ihr, Sie
Reguła
Tryb rozkazujący ma trzy formy. Forma du: temat czasownika bez 'du', zwykle bez końcówki: Komm! Po -t/-d dodajemy -e: Warte! Czasowniki z wymianą e na i zachowują ją: Sprich! Nimm! Czasowniki z a na ä – nie: Fahr! Forma ihr: jak w czasie teraźniejszym, ale bez 'ihr': Kommt! Wartet! Forma Sie: bezokolicznik + Sie: Kommen Sie bitte! Czasownik stoi zwykle na początku; przed nim mogą stać co najwyżej słowa takie jak 'bitte', 'jetzt' czy 'dann'. 'Sein' jest wyjątkiem: Sei ruhig! Seid ruhig! Seien Sie ruhig!
Przykłady
- Komm bitte her und hilf mir!
- Chodź tu, proszę, i pomóż mi!
- Nehmt eure Bücher und lest den Text!
- Weźcie swoje książki i przeczytajcie tekst!
- Bitte warten Sie hier einen Moment.
- Proszę tu chwilę poczekać.
- Sei bitte pünktlich!
- Bądź, proszę, punktualnie!
Uwaga
- Sprech lauter! → Sprich lauter!
W czasownikach z e na i tryb rozkazujący dla du zachowuje wymianę samogłoski: sprich, nimm, gib. - Fährst langsamer! → Fahr langsamer!
Tryb rozkazujący dla du nie ma końcówki -st ani przegłosu: fahr. - Gehst nach Hause! → Geh nach Hause!
Tryb rozkazujący dla du nie ma końcówki -st: Geh! Komm! Nimm! Zaimek zwykle pomijamy; zostaje tylko 'Sie': Gehen Sie! - Bist ruhig! → Sei ruhig!
'sein' jest nieregularne: sei (du), seid (ihr), seien Sie. - Nehm das Buch! → Nimm das Buch!
Czasowniki z e -> i/ie zachowują wymianę w trybie rozkazującym dla du: nimm, gib, sprich, lies. - Schläf gut! → Schlaf gut!
Czasowniki z a -> ä tracą przegłos w trybie rozkazującym: schlaf, fahr, lauf.
Reguła po niemiecku
Der Imperativ hat drei Formen. Du-Form: Verbstamm ohne „du“, meist ohne Endung: Komm! Nach -t/-d mit -e: Warte! Verben mit e zu i behalten den Wechsel: Sprich! Nimm! Verben mit a zu ä nicht: Fahr! Ihr-Form: wie das Präsens ohne „ihr“: Kommt! Wartet! Sie-Form: Infinitiv + Sie: Kommen Sie bitte! Das Verb steht meist vorn; davor stehen höchstens Wörter wie „bitte“, „jetzt“ oder „dann“. „Sein“ ist besonders: Sei ruhig! Seid ruhig! Seien Sie ruhig!
Gdzie pojawia się w kursie
- W mieście (A1)
Więcej gramatyki A1: wszystkie reguły A1 · kurs A1.