Gramatyka niemiecka · B1

weil, denn czy da?

weil, denn oder da?

weildennda

Reguła

Wszystkie trzy podają przyczynę. 'Weil' i 'da' są spójnikami podrzędnymi: czasownik idzie na koniec zdania. 'Da' jest nieco bardziej formalne i często otwiera zdanie przyczyną, którą słuchacz już zna. 'Denn' łączy dwa zdania główne: po nim szyk jest zwykły, a zdanie z 'denn' nigdy nie może stać na początku.

Przykłady

Ich lerne Deutsch, weil ich in Berlin arbeite.

Uczę się niemieckiego, bo pracuję w Berlinie.

Da es regnet, nehmen wir den Bus.

Ponieważ pada, pojedziemy autobusem.

Wir gehen früh schlafen, denn morgen fahren wir los.

Idziemy wcześnie spać, bo jutro wyruszamy.

Uwaga

• Ich lerne Deutsch, weil ich arbeite in Berlin. → Ich lerne Deutsch, weil ich in Berlin arbeite.
  Po 'weil' czasownik idzie na koniec.
• Denn es regnet, nehmen wir den Bus. → Da es regnet, nehmen wir den Bus.
  'Denn' nie może otwierać zdania stojącego na początku; użyj do tego 'da' lub 'weil'.
• Ich bleibe zu Hause, denn ich krank bin. → Ich bleibe zu Hause, denn ich bin krank.
  'denn' łączy dwa zdania główne (miejsce zerowe): czasownik zostaje na drugim miejscu, nie na końcu.
• Da ich habe morgen eine Prüfung, lerne ich heute. → Da ich morgen eine Prüfung habe, lerne ich heute.
  'da' otwiera zdanie podrzędne: odmieniony czasownik stoi na końcu; całe zdanie podrzędne zajmuje pierwsze miejsce, więc czasownik zdania głównego stoi zaraz po nim: lerne ich.
• Denn ich krank war, blieb ich zu Hause. → Weil ich krank war, blieb ich zu Hause.
  Przyczyna na początku wymaga 'weil' lub 'da'; zdanie z denn stoi po stwierdzeniu, które wyjaśnia.
• Er ist müde, weil hat er schlecht geschlafen. → Er ist müde, weil er schlecht geschlafen hat.
  Po 'weil' czasownik stoi na końcu: czasownik posiłkowy 'hat' zamyka zdanie.

Reguła po niemiecku

Alle drei nennen einen Grund. „Weil“ und „da“ sind Subjunktionen: Das Verb steht am Ende des Nebensatzes. „Da“ ist etwas formeller und steht oft am Satzanfang für einen schon bekannten Grund. „Denn“ verbindet zwei Hauptsätze: Danach folgt normale Wortstellung, und der Denn-Satz kann nicht vorn stehen.

Gdzie pojawia się w kursie

• Praca i zawody (A2)

Więcej gramatyki B1: wszystkie reguły B1 · kurs B1.